سیکاس
زمان مطالعه : 12 دقیقه

معرفی جامع گیاه سیکلامن | روش نگهداری و تکثیر سیکلامن

در این مقاله می خواهیم به معرفی گل سیکلامن بپردازیم. همراه ما باشید.

معرفی گل سیکلامن

سیکلامن دارای ۲۳ گونه از گیاهان چند ساله، علفی، گلدار، غده دار از تیره پامچال سانان بومی اروپای مرکزی و جزایر مدیترانه‌ای است. امروزه گیاه سیکلامن طرفداران بسیاری دارد و در بین مردم محبوب می باشد.

سیکلامن را به دلیل شکل خاص گلبرگ‌هایش که به سمت بالاست پرورش می‌دهند هر گل ساقه مخصوص به خود را دارد که در قسمت انتهایی ۱۵۰ تا ۱۸۰ درجه به طرف پایین خم می‌شود اما گلبرگ‌ها به سمت بالا رشد می‌کند.

اکثر واریته های سیکلامن به عنوان گیاه گلدانی استفاده می شود.

سیکلامن ایرانی یک گیاه بومی فلات ایران است. شکل اولیه گیاه در جنگل های چالوس و استان گلستان دیده می شود. ارتفاع آن به 25 سانتی متر می رسد. گلهای این گونه ایرانی معمولا در اوایل بهار باز می شوند. سیکلامن گیاهی است که رشد خوبی دارد اما به آرامی اینکار را انجام می دهد. همچنین نیاز به یک دوره گلدهی طولانی و ورود به دوره زایشی دارد. سیکلامن در تمام مواقع رشد خود تا گلدهی ، نیاز به مراقبت و نگهداری ویژه دارد.

ارقام وحشی سیکلامن پنج گلبرگ دارند. گلبرگ واژگون به رنگهای صورتی،بنفش، سفید است. اما ارقام وحشی دارای برگ هایی پهن و ضخیم می باشند و برای مدت طولانی به گل می روند. دوره گلدهی تا زمانی که درجه حرارت وضعیت مطلوبی دارد ، ادامه خواهد یافت. در ارقام وحشی گلدهی برای مدت زمان کوتاهی می باشد.

در سیکلامن ریشه گل و برگ از قسمتی که غده نامیده می‌شود می‌روید. غده قسمتی است که مواد غذایی را در خود ذخیره کرده دوران استراحت را طی می‌کند و هر سال به اندازه آن اضافه می‌شود.

بعد از دوران استراحت ریشه ها ، از قسمت انتهایی گیاه یا همه قسمت های فوقانی بیرون زده رشد می کند شکل غده در ارقام مختلف ، متفاوت می باشد اما معمولا به شکل کروی هستند.

 

فصل گلدهی گل سیکلامن

در سیکلامن فصل گلدهی متفاوت می باشد. به عنوان مثال ، واریته پرسیکام در زمستان و واریته رپاندوم در بهار ، واریته هدریفولوم و پاراسکنس در طی تابستان و پاییز گلدهی می کنند. گلهای سیکلامن دارای پنج گلبرگ هستند و گلبرگ ها گاهی در طول خود پیچ می خورند. از گلها میوه های گرد با شکل مدور به وجود می آید که حاوی چندین بذر با سطح چسبنده است که در زمان بلوغ خود ، به رنگ قهوه ای تغییر می کنند.

 

فصل استراحت گل سیکلامن

تمام واریته های گل سیکلامن یک دوره استراحت دارند اما زمان آن در گونه ها متفاوت می باشد. انواعی که بومی مدیترانه هستند ، برگ ها در پاییز جوانه میزنند و در زمستان و بهار رشد فعالی دارند و تابستان فصل خواب و استراحت را تجربه می کنند ، برگ های خود را از دست می دهد اما برخی واریته های در طی فصل استراحت برگ هایشان را از دست نداده و تنها با رشد برگ های جدید ، برگ های قدیمی میریزند.

بر اساس فصل رشد و گلدهی ، می توان سیکلامن را به دو گروه تقسیم کرد. آن دو گروه شامل زمستانه و بهاره ( با فصل خواب در تابستان) و تابستانه و پاییزه ( با فصل خواب در زمستان) می شوند.

در دوره استراحت گلدان سیکلامن را در مکانی تاریک و خشک قرار دهید. دوران خواب این گیاهان معمولا 3 تا 4 ماه طول می کشند. در این مدت دمای 4 تا 10 درجه برای گیاه لازم می باشد. دقت داشته باشید که در دوران استراحت نباید گیاه سیکلامن را آبیاری کرد. اما باید از خشک و سفت شدن خاک جلوگیری کنید. همچنین نور مستقیم در این تایم برای گیاه اصلا مفید نمی باشد و برایش کارساز نیست.

 

سیکاس

شرایط نگهداری گل سیکلامن

-آبیاری

گیاه سیکلامن باید در فصل رشد خود ، به خوبی و منظم آبیاری شود. بین دو آبیاری صبر کنید تا سطح رویه خاک خشک شود ،‌اگر این کار را انجام ندهید ، سیکلامن شما دچار پوسیدگی ریشه خواهد شد. بهتر می باشد عمل آبیاری را از کنار گلدان انجام دهید و روی غده و مرکز گیاه آبیاری نکنید. آبیاری زیاد و غرقابی شدن غده ها ، باعث پوسیدگی ریشه می شود. آبیاری کم و خشکی خاک گل سیکلامن در طی فصل رشد نیز ، موجب ریزش برگ ها و غنچه ها خواهد شد.

بعد از اتمام گلدهی ، آبیاری را کاهش دهید و بعد از یک مدت ، به طور کامل آبدهی را قطع کنید. بعد دوره استراحت مجددا آبیاری را انجام دهید تا گیاه تحریک به بیدار شدن و رشد بشود.

در فصل زمستان آبیاری گیاه را کاهش دهید. چون گیاه درحال استراحت می باشد و همچنین هوا به حد کافی خنک می باشد و نیاز زیادی به آبیاری نیست.

دقت داشته باشید که از آب های سرد و دارای املاح ، برای گل سیکلامن خود استفاده نکنید. چون ممکن است به ریشه گیاه صدماتی وارد کند. بهترین آب برای گیاه سیکلامن ، آبی ولرم و بدون املاح می باشد.

اگر گل سیکلامن را هرچه بیشتر جلوی نور خورشید قرار می دهید ، باید به همان اندازه نیز آبیاری را انجام دهید. چون گرما هوا باعث تبخیر شدن آب دریافتی گیاه سیکلامن می شود.

 

-نور مناسب

گل سیکلامن به مکانی پر نور نیازمند می باشد. مخصوصا سیکلامن هایی که در طی پاییز و بهار فعالیت می کنند ، به محیط پر نور احتیاج دارند. گیاه را از تابش مستقیم نور خورشید دور نگه دارید. نور های شدید و طولانی باعث سوختگی برگ های گل سیکلامن می شوند. همچنین ممکن است رشد برگ ها را کاهش دهد.

نور کم موجب عدم شکل گیری گلها ، ریزش غنچه ها ، کاهش یافتن برگ ها و بلند شدن بیش از اندازه دم برگ می شود.

بهتر می باشد تا در روز حداقل 4 ساعت نور خورشید به گل سیکلامن بدهید. بهترین زمان نوردهی گیاه ، صبح می باشد. گیاه را در بعد از ظهر به مکانی نیمه سایه منتقل کنید. بهترین مکان برای قرار گیری گیاه سیکلامن ، پشت پنجره جنوبی منزل می باشد. همچنین می توانید آن را به تراس نیز منتقل کنید.

 

-دمای مناسب

گل سیکلامن به دمای پایین نیاز دارد. هوای خنک و مرطوب ایده ال ترین گزینه برای نگهداری سیکلامن می باشد. سیکلامن را در یک گلخانه سایه و با فاصله از یکدیگر بگذارید طوری که برگها با هم تماس نداشته باشد. سیکلامن در برابر سرما مقاومت می کند و می تواند دمای -20 درجه را نیز به خوبی تحمل کند. البته گونه هایی از سیکلامن هستند که به سرما حساسیت داشته باشند.

بهترین دما برای سیکلامن ها ،‌ 16 تا 18 درجه سانتی گراد در روز و 10 درجه سانتی گراد در شب می باشد. دقت داشته باشید که دمای بیش از 20 درجه موجب به خواب رفتن سیکلامن و عدم گلدهی آن می شود.

گرم شدن محیط ، مخصوصا برای سیکلامن هایی که در تابستان استراحت می کنند ، موجب عدم باز شدن گلها ،‌ ریز شدن برگ های گل و خواب زود رس می شود.

اگر دما بالاتر از ۱۶ رفت از زیر گلدانی حاوی آب و سنگریزه جوری که انتهای گلدان با آب تماس نداشته باشد برای تأمین رطوبت استفاده کنید.

گیاه سیکلامن را در فصل زمستان به داخل منزل منتقل کنید تا دچار سرما زدگی نشود. فقط گونه پاراسکنس سیکلامن می تواند سرما را به خوبی تحمل کند ، بقیه گونه ها نسبت به سرما حساسیت دارند. همچنین دقت داشته باشید تا گیاه را در کنار وسایل گرمایشی و سرمایشی قرار ندهید ، چون باعث زرد شدن برگ های سیکلامن می شود.

به گیاه خود شوک دمایی وارد نکنید! به عنوان مثال از دمای 16 درجه به طوری ناگهانی آن را به دمای زیر 5 درجه منتقل نکنید. اینکار موجب استرس گیاه می شود و ممکن است که دچار خفگی شود.

 

-خاک مناسب

گیاه سیکلامن خاکی سبک و دارای زه کشی بالا را دوست دارد. زه کش کمک می کند تا آب های اضافی از گلدان خارج شوند و گیاه دچار پوسیدگی ریشه نشود.

بهترین خاک برای این گیاه ، دو قسمت پیت ماس ، یک قسمت لوم و یک قسمت شن  می باشد.

 

-کوددهی

در مراحل مختلف رشد رویشی گیاه ، نیاز های تغذیه ای متفاوتی دارد. . در مراحل اولیه رشد تا ۸ برگی شدن کود نیتروژن بالا و در زمان گلدهی کود پتاس بالا به طور کلی سیکلامن به دما و کوددهی بسیار حساس است. دمای بالا و کوددهی بیش از حد باعث ایجاد گیاه با برگهای کلمی شکل و عدم گلدهی می‌شود. دمای پایین و کوددهی کم باعث ایجاد گیاهان کوچک با برگ های ریز و طویل شدن دم گل می شود.

 

-هرس کردن

شما می توانید گیاه سیکلامن خود را هرس کنید و زیبایی و طراوت را به او بازگردانید. با هرس کردن شاخه های مرده ، پیر و بیمار به گیاه اجازه می دهید که انرژی خودش را برای شاخه های جوان و سالم بگذارد. همچنین هرس کردن باعث زیبا تر شدن گل نیز می شود.

 

-تعویض گلدان

یکی از امر های مهم در رشد عالی سیکلامن ، تعویض گلدان به موقع می باشد. شما باید همیشه ریشه گیاه را بررسی کنید ، اگر رویت کردید که از گلدان خارج شده است و یا فضای لازم را ندارد ، دست به تعویض گلدان بزنید.

بهترین زمان برای تعویض گلدان هر دو سال یکبار و آن هم در فصل بهار می باشد.

در هنگام تعویض گلدان ، اگر دیدید که ریشه دچار بیماری و آفت شده است ، آن بخش را هرس کنید تا به بخش های دیگر گیاه سرایت نکند. همچنین دقت داشته باشید که در مرحله جا به جایی به گیاه شوک و یا آسیبی وارد نشود.

 

تکثیر گل سیکلامن

-تکثیر از طریق بذر

گیاه سیکلامن ایرانی یا نگونساز دارای بذر های سیاه رنگ ، ظریف و زاویه دار می باشد و در خاک نرم و سبک در یک ظرفی که عمق زیادی نداشته باشد ، کشت می شوند.در صورت مساعد بودن شرایط بعد از گذشت یک ماه ، جوانه میزنند.

ابتدا بذر ها را در ظرفی کم عمق در خاک کمپوست مخصوص بذر و قلمه بکارید. پس از قرار دادن در مکانی تاریک ، روی آنها را با پارچه بپوشانید و دما را بین 20 درجه سانتی گراد نگه دارید تا بذر ها شروع به جوانه زنی کنند.  اولین بذر جوانه زده یا یک غده ی بسیار کوچک و کم رنگ با ریشه های ظریف دارد و یا یک برگ ریز که بعد از این مرحله این تک برگی هارا در گلدان های استکانی میگذارند تا تعداد برگ ها بیشتر شود و غده های گیاهی رشد یابند. سپس گیاه آماده انتقال به گلدانی بزرگ تر می باشد. توجه داشته باشید که در این حالت شکل برگ ها به تدریج به سمت کامل شدن و بزرگ شدن میرود .

در مرحله بعد گیاه بزرگ تر شده و حداکثر دارای 8 برگ جوان خواهد بود. این نشان دهنده این است که گیاه به گلدان بزرگ تری احتیاج دارد. بهترین گلدان برای این گیاه ، گلدان خیاری می باشد. در این زمان گیاه شما 14 الی 15 ماه از زمان تولدش میگذرد و دیگر زمان گلدهی آن است و مواد غذایی بخصوص نیتروژن و پتاسیم ضروری است. دقت داشته باشید که 40 روز قبل از گلدهی ، درجه محیط را به 12 تا 15 درجه کاهش دهید تا گلدهی گیاه در ماه های آذر تا دی اتفاق بیفتد و مقاومت بیشتری داشته باشد.

-تکثیر از طریق غده

در این روش ابتدا مطمئن شوید که ژوخه و یا غده سالم است سپس به طریق زیر عمل کنید.

سیکلامن یک گیاه زمستانی است و می تواند به خوبی در برابر سرما زمستان مقاومت کند و برای کاشت آن در فضای باز ، باید غده را در عمق 15 سانتی متری خاک قرار دهید ، اما اگر می خواهید آن را در گلدان بکارید ، در عمق سه سانتی متری کافی می باشد. برای کاشت ژوخه ها دقت نمایید که سطح صاف آنها را ره به پایین و سطح دیگری رو به بالا قرار بگیرد .

نکته آخر اینکه در کشت سیکلامن دقت کنید که بر آمدگی انتهای ساقه ، در سطح خاک قرار بگیرد ، چون کاشت عمیق آن موجب پوسیدگی ریشه خواهد شد.

 

-تکثیر از طریق برگ

ابتدا یک برگ سالم از یک گیاه سالم انتخاب میکنیم . برگی را انتخاب کنید که ساقه ی سالم داشته باشد . حتما از یک قیچی تمیز که ضدعفونی شده است استفاده کنید و برگ را به همراه دم برگ با زاویه 60 درجه از گیاه جدا کنید.

با توجه به مرطوب بودن قلمه گرفته شده از گیاه ، ممکن است برگ به بیماری مختلف قارچی مبتلا شود. برای جلوگیری از این مشکل ، از هورمون ریشه زایی که مواد قارچ کش نیز از محتویات آن است استفاده کنیم و برگ را در آن فرو ببریم .

قلمه گرفته شده را در دمای معتدل خانه و محیط کم نور قرار می دهیم تا زمانی که بر روی قسمت جدا شده بافت پینه ای یا کالوس بسته شود ، که این کار یک تا دو هفته طول می کشد.

خاک مخصوص قلمه تهیه کنید و گلدان مورد نظر را با آن پییر کنید سعی کنید گلدان خیلی بزرگ نباید که ریشه فضای اضافی نداشته باشد. سپس آن را به مکانی که نور غیر مستقیم وجود دارد ، ببرید. دقت داشته باشید تا زمانی که ریشه زدایی انجام میگیرد ، باید خاک مرطوب باشد.

 

بیماری های گل سیکلامن

کنه سیکلامن: کنه موجب سیاه شدن نوک برگ ها و بد شکل شدن آن می شود. در این صورت ساقه گل به هم میپیچد ، گلبرگ چروکیده می شود و گیاه کوتاه قامت می ماند.

تریپس: از دیگر آفات سیکلامن تریپس می باشد که در سطح برگ ها فعالیت کرده و از شیره گیاه می مکد و در همان نقطه تغییر رنگ را انجام می دهد و در شرایط حمله شدید ، برگ ها زرد می شوند.

پژمردگی فوزاریوم: از بیماری‌های قارچی سیکلامن است که همه قسمت‌های گل را تحت تأثیر قرار می‌دهد، برگهای آلوده در ناحیه اتصال پهن برگ به ساقه زرد رنگ می‌شود.

پوسیدگی نرم باکتریالی: موجب زرد شدن و پژمردگی ، نرم شدن و پوسیدگی غده و در نهایت مرگ گیاه می شود.

بیماری ویروسی: علاوه بر بروز لکه ها و خطوط زرد یا کرم رنگ بر روی برگسار ، گیاه نیز کوتاه قامت و برگ و گلها نیز در هم پیچیده می شوند. بیماری ویروسی متاسفانه درمانی ندارد و باید بخش های آلوده را هرس کنید تا به دیگر بخش های گیاه منتقل نشود.

لایت بوتریتیس: موجب بروز لکه های کرم ، قهوه رنگ روی گلبرگ و همچنین برگها شده و در نهایت نواحی آلوده و قارچ زده ، خاکستری می شوند. شرایط سرد و مرطوب بخصوص مرطوب شدن قسمت مرکزی گیاه در طی آبیاری و تهویه نامناسب از جمله دلایل شیوع این بیماری است.

سرخورطومی انگور: این آفت در شب ها به گل سیکلامن حمله ور شده و باعث سوراخ هایی روی آن می شود. خسارت اصلی را لارو به این گیاه می زند. لارو در اواخر تابستان و اوایل پاییز فعال می باشد ، از ریشه و غده گیاه تغذیه می کند و موجب عدم توانایی گیاه در جذب آب و مواد غذایی می شود. در این صورت گیاه پژمرده خواهد شد.

 

سیکاس

 

در اینجا به معرفی کامل و جامع گل سیکلامن پرداختیم و امیدوار هستیم که مورد توجه شما واقع شود.

اگر سوالی دارید و یا بخشی را متوجه نشدید ،‌ حتما در انتهای این بخش ، در قسمت کامنت برای ما ارسال کنید. همکاران ما پاسخگو نظرات شما خواهند بود.

معرفی گیاه دافنه و نحوه نگهداری آن
انواع نخل آپارتمانی

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

منو
بستن

سبد خرید

اخیرا مشاهده شده
بستن

ایجاد حساب کاربری در شرمیلا!

رمز به آدرس ایمیل شما ارسال میشود.

از داده های شخصی شما برای پشتیبانی از تجربه شما در سراسر این وب سایت ، مدیریت دسترسی به حساب کاربری خود ، و اهداف دیگری که در سیاست حفظ حریم خصوصی ما شرح داده می شود ، استفاده می شود.

قبلا ثبت نام کردید؟
بستن

بستن

دسته بندی ها